Σύμφωνα με Δελτίο Τύπου του ΚΑΝΕΠ της ΓΣΕΕ :
ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ
31/03/2026
«Η ΟΡΓΑΝΩΜΕΝΗ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΣΤΗ ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΕΛΛΑΔΑ:
Διαστάσεις και επιπτώσεις της “σκιώδους εκπαίδευσης” στην εκπαιδευτική πολιτική»
Το ΚΑΝΕΠ της ΓΣΕΕ δίνει σήμερα στη δημοσιότητα τη νέα έκδοση-μελέτη του, η οποία βασίζεται στην ανάλυση των αποτελεσμάτων της τριετούς έρευνας του φορέα για την οργανωμένη φροντιστηριακή γενική εκπαίδευση στην Ελλάδα. Πρόκειται για τη μελέτη ενός πεδίου στο οποίο επιχειρείται για πρώτη φορά μια συστηματική ερευνητική και πολυμεθοδική προσέγγιση, με στόχο τη διεύρυνση και την ενίσχυση του επιστημονικού, εκπαιδευτικού και κοινωνικού διαλόγου.
Ειδικότερα η μελέτη περιλαμβάνει:
- Εννοιολογικά και θεωρητικά ζητήματα τα οποία σχετίζονται με τον προσδιορισμό του όρου «σκιώδης εκπαίδευση» στη σύγχρονη πραγματικότητα.
- Θεωρητικά και ιστορικά στιγμιότυπα από την εμφάνιση και την εξέλιξη του θεσμού των φροντιστηρίων στη νεότερη και στη σύγχρονη Ελλάδα.
- Γενικά οικονομικά στοιχεία των δαπανών για εξωσχολική εκπαίδευση στη σύγχρονη Ελλάδα.
- Ευρήματα πανελλαδικής έρευνας με ποσοτικά και ποιοτικά χαρακτηριστικά σε ιδιοκτήτες φροντιστηρίων, εκπαιδευτικούς, γονείς και νέους (18-24 ετών) για την οργανωμένη φροντιστηριακή εκπαίδευση.
- Βασικά ερευνητικά συμπεράσματα και προεκτάσεις στο πεδίο της εκπαιδευτικής πολιτικής.
Ενδεικτικά ευρήματα της έρευνας:
- 614 εκατ. ευρώ δαπάνησαν τα ελληνικά νοικοκυριά για φροντιστήρια το 2023: το υψηλότερο ποσό της τελευταίας δεκαετίας. Από το 2021 η δαπάνη εκτινάχθηκε κατά 35,7% σε πραγματικές τιμές.
- Το 94,6% των δαπανών αφορά τη δευτεροβάθμια εκπαίδευση, αντανακλώντας την κεντρικότητα των πανελλαδικών εξετάσεων.
- Το 4,2% των δαπανών για φροντιστήρια γενικής εκπαίδευσης αφορά στην πρωτοβάθμια εκπαίδευση. Η δαπάνη γενικής φροντιστηριακής εκπαίδευσης στη πρωτοβάθμια εκπαίδευση έχει 4πλασιαστεί: από 5,9 εκατ.€ το 2013 έχει ανέλθει σε 26,1 εκατ.€ το 2023.
- Τα φροντιστήρια αντιπροσωπεύουν κατά μέσο όρο το 52,3% της συνολικής ιδιωτικής εκπαιδευτικής δαπάνης των νοικοκυριών και αντιστοιχούν στο 9% της συνολικής τους καταναλωτικής δαπάνης, έναντι 7,5% το 2013.
- Η μέση οικογενειακή μηνιαία δαπάνη για τα φροντιστήρια ανέρχεται σε 180 ευρώ, με έντονη ανισότητα: το φτωχότερο 25% δαπανά κάτω από 70 ευρώ ενώ το πλουσιότερο 25% άνω από 250 ευρώ μηνιαίως.
- Τα νοικοκυριά με μηνιαίο εισόδημα έως 750 ευρώ διαθέτουν για φροντιστήρια το 24,1% του ετήσιου εισοδήματός τους, έναντι μόλις 3,3% στις υψηλότερες εισοδηματικές τάξεις.
- Σχεδόν 7 στους 10 γονείς και νέους (68-70%) δηλώνουν αρκετά έως πολύ ικανοποιημένοι από τη φροντιστηριακή εκπαίδευση. Ωστόσο, το 50% των γονέων, την ίδια στιγμή, θεωρεί ότι τα φροντιστήρια επιβαρύνουν οικονομικά την οικογένεια και υπερφορτώνουν τους μαθητές.
- Το 48,7% των γονέων πιστεύει ότι το παιδί τους δεν θα είχε περάσει στις πανελλήνιες εξετάσεις χωρίς φροντιστήριο. Η ιδιωτική εκπαιδευτική δαπάνη, ως ποσοστό των δημόσιων δαπανών για την εκπαίδευση, έφτασε στο 14% για το 2023, το υψηλότερο ποσοστό της δεκαετίας.
H έρευνα ολοκληρώθηκε τον Δεκέμβριο του 2024
Στα παραπάνω ευρήματα που αναφέρονται στο Δελτίο Τύπου πρέπει να προστεθούν τα παρακάτω:
# Οι απόψεις των γονέων και των νέων για τον κύριο ρόλο των φροντιστηρίων σχεδόν ταυτίζονται, με έναν στους τρεις να θεωρεί πως ο βασικός ρόλος των φροντιστηρίων γενικής παιδείας στη χώρα μας είναι να καλύπτουν την αδυναμία του σχολείου να βοηθήσει τα παιδιά για τις πανελλήνιες εξετάσεις ή να διδάξει με επάρκεια τα μαθήματα γενικής παιδείας.
#Ως προς τη σχέση του φροντιστηρίου με το σχολείο, τόσο οι γονείς (39%) όσο και οι νέοι (37%) αντιλαμβάνονται τα φροντιστήρια κυρίως ως εκπαίδευση συμπληρωματική προς το σχολείο, ενώ θεωρούν ότι ο ρόλος τους ενισχύεται ειδικά ως προς την είσοδο στο πανεπιστήμιο (21% των γονέων και 31% των νέων). Ωστόσο, εμφανίζεται και ένα σημαντικό ποσοστό που θεωρεί πως το φροντιστήριο υποκαθιστά το σχολείο (ένας στους πέντε γονείς και ένας στους τέσσερις νέους).
#Οι γονείς (62%) και οι νέοι (55%) θεωρούν την κάλυψη των κενών του σχολείου ως την κύρια ανάγκη που καλύπτουν τα φροντιστήρια γενικής παιδείας, ενώ η εισαγωγή στο πανεπιστήμιο εμφανίζεται ως δευτερεύουσα ανάγκη και για τις δύο ομάδες, ωστόσο πιο έντονη για τους γονείς (41%) απ’ ότι για τους νέους (32%).
# Κοινή πεποίθηση είναι ότι τα φροντιστήρια γενικής παιδείας βοηθούν ουσιαστικά τους μαθητές στην είσοδό τους σε πανεπιστήμια (74% των γονέων και 68% των νέων συμφωνεί σχεδόν έως απόλυτα με την πρόταση) και στην αντιμετώπιση της ανεργίας των εκπαιδευτικών, προσφέροντας δουλειά σε πολλούς νέους/αδιόριστους εκπαιδευτικούς (66% των γονέων και 60% των νέων συμφωνεί σχεδόν έως απόλυτα με την πρόταση). Επίσης, ένας στους δύο γονείς και νέους θεωρεί ότι τα φροντιστήρια βελτιώνουν συνεχώς τις υποδομές, τις μεθόδους διδασκαλίας αλλά και το εκπαιδευτικό προσωπικό τους. Από την άλλη, ένα σημαντικό μέρος των γονέων και των νέων είναι κριτικοί απέναντι στα φροντιστήρια. Συγκεκριμένα, το 50% των γονέων θεωρούν ότι τα φροντιστήρια επιβαρύνουν οικονομικά την οικογένεια και υπερφορτώνουν το παιδί (το αντίστοιχο ποσοστό για τους νέους είναι 43%). Σε μεγάλο ποσοστό οι γονείς (49%) και οι νέοι (45%) θεωρούν ότι τα φροντιστήρια δεν προσφέρουν ολοκληρωμένη γνώση, παρά μόνο δίνουν έμφαση στις πανελλήνιες εξετάσεις, ενώ παράλληλα ενισχύουν την αδιαφορία του παιδιού για το σχολείο (40% των γονέων και 41% των νέων). Ως προς το εάν τα φροντιστήρια αποτελούν προσιτή υπηρεσία για τα χαμηλά και μεσαία στρώματα, οι γονείς εμφανίζονται διχασμένοι με το 29% να διαφωνεί σχεδόν έως απόλυτα με τη συγκεκριμένη πρόταση και το 36% να συμφωνεί.
# Πιο αναλυτικά, από τη σύγκριση των φροντιστηρίων με τα ιδιαίτερα μαθήματα, τα πρώτα εμφανίζονται να πλεονεκτούν ως προς το κόστος (45% των γονέων και 36% των νέων), ενώ ένας στους τρεις γονείς και νέους αναγνωρίζει πως τα φροντιστήρια προσφέρουν μια πιο αντικειμενική εικόνα των δυνατοτήτων κάθε παιδιού. Σημαντικό συγκριτικό πλεονέκτημα για τους νέους είναι και η κοινωνικοποίηση (32%). Αντίστροφα, τα ιδιαίτερα κρίνονται κατάλληλα για όσους αναζητούν προσωποποιημένη (44% των γονέων και 41% των νέων) αλλά και πιο αποτελεσματική εκπαίδευση (34% και 38% αντίστοιχα). Οι γονείς, επίσης, θεωρούν σημαντικό πλεονέκτημα την αποφυγή μετακινήσεων (36%) και οι νέοι την ευελιξία του προγράμματος (35%) σε σύγκριση με τα φροντιστήρια. Τέλος, ένας στους τρεις περίπου γονείς (33%) και νέους (37%) θεωρεί ότι τα ιδιαίτερα μαθήματα είναι πιο κατάλληλα για συγκεκριμένες κατηγορίες μαθητών (εσωστρεφείς, με μαθησιακές δυσκολίες ή δυνατοί μαθητές).
Εν κατακλείδι, επτά στους δέκα νέοι ή γονείς μαθητών που έχουν φοιτήσει σε φροντιστήρια γενικής παιδείας δηλώνουν πως έμειναν αρκετά έως και πάρα πολύ ικανοποιημένοι από την παρακολούθηση μαθημάτων σε αυτά.
#Η έρευνα εστιάζει στις δαπάνες για οργανωμένα φροντιστήρια την περίοδο 2012-2023, δίχως να περιλαμβάνονται τα ιδιαίτερα μαθήματα, οι δαπάνες για ξένες γλώσσες και για άλλες για εξωσχολικές υπηρεσίες και αγαθά.
